Handreiking: uw ANBI steunt een andere organisatie

Publicatiedatum 14-09-2026 | Laatste update 25-09-2026 | Achtergrondartikel

Waarom deze handreiking?

In de Kamerbrief van 1 juni 2026 (pag. 6) heeft de staatssecretaris toegezegd de Belastingdienst te vragen om praktische handvatten te bieden voor situaties waarin een algemeen nut beogende instelling (ANBI) een andere organisatie financieel ondersteunt. In deze handreiking vindt u die handvatten: er worden omstandigheden genoemd die u als ANBI helpen aannemelijk te maken dat het geld bij het algemeen nut terechtkomt.

De in deze handreiking genoemde omstandigheden vormen geen verplichte checklist. Het zijn voorbeelden die u in uw voordeel kunt gebruiken. Uiteraard kunt u ook op een andere manier aannemelijk maken dat het geld in lijn met uw algemeen nuttige doelstelling wordt besteed.

De Belastingdienst beoordeelt steeds uw situatie op basis van het geheel van feiten en omstandigheden. Daarom kunt u aan deze handreiking geen zekerheid ontlenen.

Twijfelt u over uw situatie? Neem dan contact op met het ANBI-team, bijvoorbeeld via Belastingdienst ANBI Loket.

Wettelijk uitgangspunt

Een ANBI beoogt het algemeen nut en haar activiteiten dienen uitsluitend of nagenoeg uitsluitend (ten minste 90%) het algemeen nut. Dit vereiste volgt uit artikel 5b van de Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR).

Een ANBI mag haar algemeen nuttige doel nastreven door samen te werken met andere organisaties of deze financieel (of op andere wijze) te ondersteunen. In dat geval is de ANBI ervoor verantwoordelijk dat het geld terechtkomt bij het algemeen nut in lijn met haar doelstelling. Het is daarbij van belang dat de ANBI dat aannemelijk kan maken.

Hoe een ANBI dat aannemelijk maakt, hangt af van de feiten en omstandigheden van het geval. Het maakt verschil of de ontvangende organisatie zelf een ANBI is of niet. Daarom wordt hieronder eerst de situatie besproken waarin de ontvangende organisatie een ANBI is en daarna de situatie waarin de ontvangende organisatie geen ANBI-status heeft. Die ontvangende organisatie kan ook in het buitenland gevestigd zijn.

Uw ANBI steunt een andere ANBI

Geeft u als ANBI geld aan een organisatie die zelf de ANBI-status heeft? Dan is een goede besteding al geborgd. Die organisatie zal zich immers zelf ook aan de ANBI-regels houden en haar geld (nagenoeg) volledig algemeen nuttig besteden. Dit geldt ook voor een steunstichting die een andere ANBI steunt, bijvoorbeeld een ‘Vrienden van’-stichting.

Wat van u wordt verwacht:

• Controleer in het ANBI-register op onze website of de ontvanger de ANBI-status heeft.
• Controleer dit bij doorlopende steun regelmatig opnieuw. Verliest de door u gesteunde organisatie de status, dan geldt voor uw steun het onderstaande.

Uw ANBI steunt een organisatie zonder ANBI-status

Heeft de ontvangende organisatie geen ANBI-status? Dan mag u die organisatie steunen, waarbij het van belang is dat u aannemelijk kunt maken dat het geld wordt besteed in lijn met uw algemeen nuttige doelstelling. ‘Aannemelijk maken’ betekent: geloofwaardig onderbouwen. Hoe u dat doet, hangt af van de situatie.

U kunt geld geven voor een specifiek project of een duidelijk omschreven activiteit. Het kan hierbij ook gaan om een project dat, of een activiteit die, zich over meerdere jaren uitstrekt. Daarnaast kunt u geld geven in de vorm van een algemene bijdrage aan een organisatie waarmee u (eventueel duurzaam) samenwerkt.

Bij een bijdrage voor een specifiek project of een duidelijk omschreven activiteit kunt u aannemelijk maken dat uw bijdrage wordt of zal worden besteed in lijn met uw eigen algemeen nuttige doelstelling:

• aan de hand van een projectadministratie; of
• doordat u kunt laten zien dat vooraf afspraken zijn gemaakt over de besteding van uw bijdrage en dat u erop toeziet dat het geld ook daadwerkelijk daarvoor wordt gebruikt (eventueel met een terugbetalingsverplichting indien de besteding niet conform de gemaakte afspraken is).

Voorbeeld

Een erfgoedfonds geeft € 60.000 voor de restauratie van een historisch kerkorgel. Het orgel wordt beheerd door een stichting zonder ANBI-status. In de overeenkomst staat waarvoor het geld is bestemd. Het fonds betaalt in termijnen en ontvangt informatie over de voortgang. Daarmee kan het fonds aannemelijk maken dat de bijdrage wordt besteed in lijn met zijn doelstelling, ook als de restauratie meerdere jaren duurt.

Ook wanneer u een algemene bijdrage verstrekt aan een organisatie zonder ANBI-status, kunt u aannemelijk maken dat uw bijdrage het algemeen nut dient. Hieronder worden enkele omstandigheden beschreven die u daarbij kunnen helpen.

Omstandigheden die u kunnen helpen bij het aannemelijk maken van de algemeen nuttige besteding

Soms steunt u niet één project, maar steunt u een organisatie op een andere manier, bijvoorbeeld in de vorm van een algemene bijdrage. Hieronder vindt u omstandigheden die u als ANBI helpen aannemelijk te maken dat het geld in lijn met uw algemeen nuttige doelstelling wordt besteed.

Zoals eerder beschreven vormen de omstandigheden geen verplichte checklist. U hoeft dus niet aan alle omstandigheden te voldoen. Het staat u ook vrij om op een andere manier aannemelijk te maken dat het geld in lijn met uw algemeen nuttige doelstelling wordt besteed.

De omstandigheden hieronder gaan over 3 vragen:
A. Wie steunt u; dus wie is de ondersteunde organisatie?
B. Welke afspraken maakt u met die ondersteunde organisatie?
C. Hoe houdt u zicht op de besteding van het geld door de ondersteunde organisatie?

A. De organisatie die u steunt

1. De activiteiten van de ondersteunde organisatie passen bij uw doelstelling

Het helpt als de organisatie activiteiten uitvoert die passen bij de doelstelling van uw ANBI. Hoe beter de activiteiten aansluiten bij uw doelstelling, hoe sterker dit meeweegt.

Voorbeeld

Een onderwijs-ANBI ondersteunt een organisatie die zich bezighoudt met basisonderwijs in achtergestelde gebieden. De activiteiten van beide organisaties sluiten goed op elkaar aan.

2. U kijkt vooraf naar de organisatie die u wilt ondersteunen

Het helpt als u vooraf onderzoekt aan welke organisatie u geld geeft. U kunt bijvoorbeeld kijken naar:

• de doelstelling van de organisatie;
• de activiteiten;
• de bestuurssamenstelling;
• de financiële situatie;
• het eventuele winstoogmerk.

Leg uw bevindingen bij voorkeur vast. Zo kunt u later uitleggen waarom u hebt besloten de organisatie te steunen.

Voorbeeld

Een fonds legt vast dat de activiteiten van de organisatie passen bij de eigen doelstelling en dat het bestuur uit meerdere personen bestaat die slechts een onkostenvergoeding krijgen voor hun werkzaamheden.

3. De ondersteunde organisatie staat onder toezicht

Het kan positief meewegen als een onafhankelijke instantie toezicht houdt op de organisatie. Dat kan bijvoorbeeld een toezichthouder voor goede doelen zijn.

B. De afspraken die u maakt

4. U legt afspraken schriftelijk vast

Het helpt als u afspraken op papier zet. U kunt bijvoorbeeld afspreken waarvoor het geld mag of moet worden gebruikt. Ook kunt u afspreken waarvoor het geld juist niet mag worden gebruikt.

Voorbeeld

Een gezondheids-ANBI spreekt af dat haar bijdrage wordt gebruikt voor zorgverlening en niet voor andere activiteiten waar de ondersteunde organisatie zich (ook) mee bezig houdt.

5. U houdt tijdens de samenwerking contact

Bij steun die meerdere jaren duurt, kan het helpen om regelmatig te bekijken hoe de organisatie werkt en hoe het geld wordt besteed.

Voorbeeld

Een ANBI geeft elk jaar een deel van een bijdrage. Voor een volgende betaling bekijkt zij eerst de ontvangen informatie over de activiteiten en uitgaven.

6. U maakt afspraken over onverwachte situaties

Het kan helpen als u vooraf afspraken maakt over situaties waarin er iets verandert. Bijvoorbeeld als de organisatie haar activiteiten wijzigt, stopt of het geld anders gebruikt dan afgesproken. Een mogelijke afspraak is dat niet-besteed geld moet worden terugbetaald.

C. Hoe u zicht houdt op de besteding van het geld

7. U vraagt regelmatig informatie op

Het helpt als u informatie ontvangt over de activiteiten en de financiën van de organisatie. Denk bijvoorbeeld aan:

• een jaarrekening;
• een activiteitenverslag;
• een voortgangsrapportage.

Met die informatie kunt u beoordelen hoe het geld is besteed. U kunt ervoor kiezen om uw bijdrage in termijnen te verstrekken en pas na controle van de besteding de volgende betaling te verrichten.

8. U vraagt bij grote bijdragen om extra controle

Bij grotere bedragen kan extra controle helpen. U kunt bijvoorbeeld vragen om een accountantsverklaring of een andere controle laten uitvoeren door een onafhankelijke deskundige. Zo krijgt u meer zekerheid over de besteding van het geld.

In schema